Anti-wormmedicijnen werken niet best en zijn slecht onderzocht

Er zijn te weinig goede medicijnen tegen worminfecties. Hun werking tegen de verschillende wormensoorten die ingewandsziekten veroorzaken is in ieder geval slecht onderzocht. Dat schrijven onderzoekers van het Zwitserse tropische' instituut in Bazel (Journal of the American Medical Association, 23 april) . Worminfecties die via besmette grond worden doorgegeven zijn wereldwijd een groot, maar veronachtzaamd gezondheidsprobleem. Ingewandswormen maken vooral arme mensen in arme landen ziek. Waarschijnlijk zijn 1,2 miljard mensen besmet met de darmnematode Ascaris lumbricoides, 800 miljoen met Trichuris trichuria en 700 miljoen met mijnwormen, (de soorten Ancylostoma duodenale en Necator americanus). Veel van die infecties veroorzaken nauwelijks ziekte, maar er zijn ernstige complicaties zoals darmverstoppingen. En waarschijnlijk zijn mensen vatbaarder voor andere, bedreigender infecties, zoals aids en tuberculose, als ze ook een worminfectie hebben. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) vermoedt dat in verschillende regio's wormen resistent worden tegen de beschikbare geneesmiddelen. Maar zeker is dat niet, want het was nauwelijks bekend hoe goed de bestaande medicijnen werken. De Zwitserse tropendeskundigen spoorden alle publicaties over de werkzaamheid van de vier bestaande antiwormmedicijnen op en clusterden de gegevens in een meta-analyse. De uitgevoerde onderzoeken waren over het algemeen van slechte kwaliteit. De Zwitsers vonden 168 onderzoeken, maar daarvan waren er maar 20 waarin het anntiwormmedicijn werd vergeleken niet een placebo. Lang niet altijd was aan de kwaliteitseis van blindering voldaan. Vaak wisten de behandelende artsen wat de patiënten kregen, wat de resultaten sterk beïnvloedt. Die ongeblindeerde onderzoeken namen de onderzoekers echter wel mee in de analyse, omdat er anders helemaal geen meta-analyse mogelijk was geweest. Voor één van de vier antiwormmiddelen (levamisol) die op de lijst van essentiële medicijnen van de WHO staan, is zelfs helemaal geen gerandomiseerde studie te vinden. Hulpverleningsorganisaties zoeken antiwormmedicijnen die al na één dosis werken. De vier medicijn (behalve levamisol ook albendazol, mebendazolen pyrantellpamoaat) werkten in zo'n eenmalige do- , sis alleen goed tegen de nematode A. lumbricoides. Maar van de mensen die met T trichiura in hun darmen kampen geneest op zijn hoogst 36 procent met een enkele dosis mebendazoI. Met levimasol kan het aantal genezen wormdragers beneden de 10 procent zakken. Waarschijnlijk werken in de harde praktijk de antiwormmiddelen nog slechter dan uit de wetenschappelijke literatuur blijkt, want de onderzoeken met slechte uitkomsten zijn waarschijnlijk{ nooit gepubliceerd. Er is dus dringend behoefte aan nieuwe medicijnen, concluderen de onderzoekers. En zo lang die er niet zijn moeten de oude in goede onderzoeken met elkaar worden vergeleken en beter worden onderzocht, omdat nu eigenlijk niet bekend is of er wormsoorten resistent aan het worden zijn.
Wim Köhler
Bron: NRC Handelsblad 26-04-2008
 
Een vijfjarig kind in India kreeg een darmverstopping. Op een echo zagen de artsen 'lineaire structuren in de verstopte darm: een worminfectie. Na wegopereren van het aangedane stuk darm telden de artsen meer dan 400 wormen.

Praktijk Caroline van den Brug